Niezwykle istotne pozostaje także pochodzenie produktów, bo mimo że polscy konsumenci bardzo chętnie eksperymentują ze smakami kuchni świata, to równie ważne jest dla nich, aby dostępne na rynku produkty czy potrawy pochodziły z naturalnych upraw, a ich skład nie zawierał sztucznych elementów. Można więc śmiało stwierdzić, że dla Polaków „innowacyjny” produkt to jak najbardziej prosty, bez chemicznych dodatków. Jak więc na te potrzeby odpowiadają producenci żywności i w którą stronę zmierza rynek spożywczy?
Kulinarne innowacje w wykonaniu Polaków
Polska kuchnia od lat opiera się na sprawdzonych smakach – pierogach, rosole, żurku czy serniku. Nie oznacza to jednak, że krajanie podchodzą do kulinarnej tradycji bez zmian. Wręcz przeciwnie – coraz częściej traktują ją jako punkt wyjścia do eksperymentów, łącząc rodzime receptury z nowymi składnikami, technikami i inspiracjami z całego świata.
Polacy śmielej czerpią natchnienie ze smaków innych zakątków, nie rezygnując przy tym z rodzimych smaków. Innowacje kulinarne i domowe tworzenie potraw kuchni całego świata to dla nich smakowe zwiedzanie krajów, które chcieliby odwiedzić bądź do których prowadzi ich sentyment.
Największą popularnością cieszy się kuchnia włoska. Według badania ARC Rynek i Opinia z 2024 roku aż 68% Polaków przygotowujących w domu potrawy kuchni międzynarodowej wybiera przepisy włoskie. Kolejne miejsca zajmują kuchnia chińska (32%), meksykańska (25%), amerykańska (24%) i grecka (22%). Co istotne, 52% badanych często modyfikuje zagraniczne przepisy, a 10% robi to zawsze. Tylko 5% trzyma się oryginalnych receptur.
Pokazuje to, że Polacy chcą poznawać nowe smaki, ale najlepiej czują się, gdy mogą dopasować je do własnych przyzwyczajeń. W efekcie popularne stają się połączenia różnych tradycji kulinarnych, jak np. pizza z regionalnym oscypkiem, pierogi z ricottą czy ramen inspirowany polskim żurkiem. Oznacza to, że tradycja coraz częściej staje się tworzywem, które można przekształcać zgodnie z własnymi upodobaniami. Klasyczne danie może zostać odchudzone, przygotowane w nowoczesny sposób, wzbogacone o egzotyczne przyprawy albo połączone ze składnikiem charakterystycznym dla innej kuchni. Jednocześnie zachowany zostaje jego najważniejszy element – smakowe skojarzenie z polską kuchnią.
Polski sposób eksperymentowania można więc określić jako „światowe inspiracje po polsku”. Chętnie sięgamy po nowe przyprawy, składniki i techniki, ale często łączymy je z tym, co już znamy. Dzięki temu powstają dania będące połączeniem tradycji i nowoczesności – pizza z polskim akcentem, pierogi w nowych odsłonach czy rodzime składniki wykorzystywane w azjatyckich recepturach.
Innowacyjny oznacza zdrowszy
Innowacja na rynku spożywczym nie musi oznaczać produktu całkowicie nieznanego. Dla polskiego konsumenta nowość to przede wszystkim lepszy, wygodniejszy lub zdrowszy sposób zaspokojenia znanej potrzeby. Potwierdzają to badania konsumenckie, w których jako innowację wskazywano m.in. zmodyfikowany skład produktu czy nowe rozwiązanie wykorzystujące znane potrzeby.
Współczesny konsument szuka więc innowacji przede wszystkim tam, gdzie może ona realnie ułatwić codzienne życie. Jednym z najważniejszych kierunków jest zdrowie i funkcjonalność. Od kilku lat Polacy przy wyborach zakupowych deklarują większą troskę o zdrowie, dlatego wzrosło zainteresowanie produktami prozdrowotnymi i funkcjonalnymi. Innowacyjność może tu oznaczać np. produkty o lepszym składzie, wzbogacone o składniki funkcjonalne czy odpowiadające na konkretne potrzeby żywieniowe.
Dla polskiego konsumenta „zdrowsza żywność” coraz rzadziej oznacza po prostu produkt oznaczony jako „fit” czy „light”. Zdrowie staje się szerszą kategorią, obejmującą skład produktu, stopień przetworzenia, wartość odżywczą, naturalność oraz wpływ na samopoczucie. W badaniu EY Future Consumer Index z 2024 roku1 67% Polaków deklarowało, że chce bardziej dbać o swoje zdrowie fizyczne. Jednocześnie konsumenci stają się ostrożniejsi i bardziej świadomie podejmują decyzje zakupowe.
Jednym z najważniejszych kierunków jest poszukiwanie produktów o prostym, zrozumiałym składzie. Konsument chce wiedzieć, co właściwie znajduje się w produkcie i coraz dokładniej przygląda się etykietom. Szczególne zainteresowanie budzą produkty z mniejszą ilością cukru, soli czy zbędnych dodatków oraz żywność postrzegana jako mniej przetworzona.
To ważna wskazówka dla producentów: innowacją nie musi być stworzenie zupełnie nowej kategorii produktu. Równie wartościowe może być „ulepszenie” artykułu, który Polacy już znają i lubią – np. ograniczenie cukru, zwiększenie zawartości błonnika, dodanie wartościowych składników czy skrócenie i uproszczenie receptury.
Coraz większe znaczenie ma również żywność funkcjonalna – produkty, które poza dostarczaniem energii mają odpowiadać na konkretną potrzebę konsumenta. Mogą to być produkty bogate w białko, błonnik, witaminy czy składniki wspierające określone aspekty zdrowia. To szczególnie ciekawy obszar dla innowacji, ponieważ łączy zdrowie z wygodą. Konsument niekoniecznie chce zmieniać cały swój sposób odżywiania – chętniej sięgnie po produkt, który pozwala mu łatwo wprowadzić korzystną zmianę do codziennej diety.
Innowacyjny produkt = proste przygotowanie posiłku
Kolejnym obszarem, w którym krajanie dopatrują innowacji, jest wygoda. Polacy coraz częściej szukają produktów, które skracają czas przygotowania posiłku, ułatwiają gotowanie lub pozwalają przygotować znane dania w nowy sposób. Widać to nie tylko w samych produktach spożywczych, lecz także w sprzętach wykorzystywanych do ich przygotowania.
Dobrym przykładem jest rozwój kategorii convenience food, czyli produktów gotowych do spożycia lub wymagających jedynie niewielkiej obróbki. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej wskazuje, że do tej kategorii należą m.in. gotowe dania, produkty instant, sałatki, porcjowane warzywa i owoce czy mrożonki. Ich wspólną cechą jest ograniczenie zaangażowania konsumenta w przygotowanie posiłku.
Jednak współczesna wygoda to coś więcej niż klasyczne danie gotowe. Polacy szukają kompromisu między gotowaniem od podstaw a całkowitym wyręczeniem przez producenta. Innowacja może dotyczyć również samego sposobu przygotowania produktu. Konsument oczekuje opakowań i formatów, które ułatwiają podgrzewanie, porcjowanie i spożycie. Coraz większe znaczenie mają więc produkty „one step”, które można szybko przygotować bez używania wielu naczyń, a także dania inspirowane jedzeniem na wynos, dostosowane do spożycia w domu czy pracy.
Co ważne, wygoda nie może już oznaczać kompromisu w kwestii jakości. Najbardziej atrakcyjna staje się kombinacja: szybkie przygotowanie + dobry skład + smak + możliwość dopasowania produktu do własnych potrzeb. Dlatego przyszłością kategorii convenience mogą być produkty, które pozwalają przygotować posiłek w kilka minut, ale jednocześnie dają konsumentowi poczucie, że je coś świeżego, wartościowego i przygotowanego „prawie jak w domu”.
Innowacyjne, przyjazne środowisku opakowania
Na rynku spożywczym opakowanie przestaje być jedynie ochroną artykułu. Coraz częściej staje się częścią samego produktu i elementem doświadczenia konsumenta. Innowacja może oznaczać zarówno nowy materiał, jak i rozwiązanie, które ułatwia przechowywanie, przygotowanie czy segregację. W 2024 roku rozwój opakowań w Polsce był napędzany przede wszystkim przez dwa oczekiwania: wygodę i ograniczanie wpływu na środowisko.
„Odpowiedzialność środowiskowa jest istotnym czynnikiem wpływającym na decyzje zakupowe w kategorii żywności i napojów. Dane Mintel wskazują, że jedna trzecia (33%) respondentów w Polsce, którzy odpowiedzialni są za zakupy w tej kategorii wybiera niektóre warianty produktów z oświadczeniami dotyczącymi zrównoważonego rozwoju, natomiast 28% deklaruje, że jest to większość przez nich wybieranych produktów” – wyjaśnia Honorata Jarocka, Associate Director w Mintel.
Jednym z najważniejszych kierunków jest ograniczanie ilości wykorzystywanego materiału. Lżejsze opakowania oznaczają mniejsze zużycie surowców i niższą masę podczas transportu. Producenci szukają również sposobów na zastępowanie opakowań wielomateriałowych rozwiązaniami łatwiejszymi do recyklingu, np. opakowaniami z jednego rodzaju materiału.
Polski rynek spożywczy coraz wyraźniej zmierza w stronę innowacji odpowiadających na codzienne potrzeby konsumentów. Polacy są otwarci na nowe produkty, smaki i rozwiązania, jednak innowacyjność nie jest dla nich wartością samą w sobie. Nowość musi przede wszystkim oferować konkretną korzyść – być zdrowsza, wygodniejsza, smaczna, funkcjonalna lub bardziej przyjazna środowisku. Producenci muszą wziąć pod uwagę współczesne oczekiwania klientów, aby móc dostarczać im produkty wpisujące się w ich potrzeby.
Katarzyna Kwaśna
Redaktor
1 www.ey.com/pl_pl/newsroom/2024/10/ey-futur, e-consumer-index-2024, dostęp: 26.08.26 r.
Kulinarne innowacje w wykonaniu Polaków
Polska kuchnia od lat opiera się na sprawdzonych smakach – pierogach, rosole, żurku czy serniku. Nie oznacza to jednak, że krajanie podchodzą do kulinarnej tradycji bez zmian. Wręcz przeciwnie – coraz częściej traktują ją jako punkt wyjścia do eksperymentów, łącząc rodzime receptury z nowymi składnikami, technikami i inspiracjami z całego świata.
Polacy śmielej czerpią natchnienie ze smaków innych zakątków, nie rezygnując przy tym z rodzimych smaków. Innowacje kulinarne i domowe tworzenie potraw kuchni całego świata to dla nich smakowe zwiedzanie krajów, które chcieliby odwiedzić bądź do których prowadzi ich sentyment.
Największą popularnością cieszy się kuchnia włoska. Według badania ARC Rynek i Opinia z 2024 roku aż 68% Polaków przygotowujących w domu potrawy kuchni międzynarodowej wybiera przepisy włoskie. Kolejne miejsca zajmują kuchnia chińska (32%), meksykańska (25%), amerykańska (24%) i grecka (22%). Co istotne, 52% badanych często modyfikuje zagraniczne przepisy, a 10% robi to zawsze. Tylko 5% trzyma się oryginalnych receptur.
Pokazuje to, że Polacy chcą poznawać nowe smaki, ale najlepiej czują się, gdy mogą dopasować je do własnych przyzwyczajeń. W efekcie popularne stają się połączenia różnych tradycji kulinarnych, jak np. pizza z regionalnym oscypkiem, pierogi z ricottą czy ramen inspirowany polskim żurkiem. Oznacza to, że tradycja coraz częściej staje się tworzywem, które można przekształcać zgodnie z własnymi upodobaniami. Klasyczne danie może zostać odchudzone, przygotowane w nowoczesny sposób, wzbogacone o egzotyczne przyprawy albo połączone ze składnikiem charakterystycznym dla innej kuchni. Jednocześnie zachowany zostaje jego najważniejszy element – smakowe skojarzenie z polską kuchnią.
Polski sposób eksperymentowania można więc określić jako „światowe inspiracje po polsku”. Chętnie sięgamy po nowe przyprawy, składniki i techniki, ale często łączymy je z tym, co już znamy. Dzięki temu powstają dania będące połączeniem tradycji i nowoczesności – pizza z polskim akcentem, pierogi w nowych odsłonach czy rodzime składniki wykorzystywane w azjatyckich recepturach.
Innowacyjny oznacza zdrowszy
Innowacja na rynku spożywczym nie musi oznaczać produktu całkowicie nieznanego. Dla polskiego konsumenta nowość to przede wszystkim lepszy, wygodniejszy lub zdrowszy sposób zaspokojenia znanej potrzeby. Potwierdzają to badania konsumenckie, w których jako innowację wskazywano m.in. zmodyfikowany skład produktu czy nowe rozwiązanie wykorzystujące znane potrzeby.
Współczesny konsument szuka więc innowacji przede wszystkim tam, gdzie może ona realnie ułatwić codzienne życie. Jednym z najważniejszych kierunków jest zdrowie i funkcjonalność. Od kilku lat Polacy przy wyborach zakupowych deklarują większą troskę o zdrowie, dlatego wzrosło zainteresowanie produktami prozdrowotnymi i funkcjonalnymi. Innowacyjność może tu oznaczać np. produkty o lepszym składzie, wzbogacone o składniki funkcjonalne czy odpowiadające na konkretne potrzeby żywieniowe.
Dla polskiego konsumenta „zdrowsza żywność” coraz rzadziej oznacza po prostu produkt oznaczony jako „fit” czy „light”. Zdrowie staje się szerszą kategorią, obejmującą skład produktu, stopień przetworzenia, wartość odżywczą, naturalność oraz wpływ na samopoczucie. W badaniu EY Future Consumer Index z 2024 roku1 67% Polaków deklarowało, że chce bardziej dbać o swoje zdrowie fizyczne. Jednocześnie konsumenci stają się ostrożniejsi i bardziej świadomie podejmują decyzje zakupowe.
Jednym z najważniejszych kierunków jest poszukiwanie produktów o prostym, zrozumiałym składzie. Konsument chce wiedzieć, co właściwie znajduje się w produkcie i coraz dokładniej przygląda się etykietom. Szczególne zainteresowanie budzą produkty z mniejszą ilością cukru, soli czy zbędnych dodatków oraz żywność postrzegana jako mniej przetworzona.
To ważna wskazówka dla producentów: innowacją nie musi być stworzenie zupełnie nowej kategorii produktu. Równie wartościowe może być „ulepszenie” artykułu, który Polacy już znają i lubią – np. ograniczenie cukru, zwiększenie zawartości błonnika, dodanie wartościowych składników czy skrócenie i uproszczenie receptury.
Coraz większe znaczenie ma również żywność funkcjonalna – produkty, które poza dostarczaniem energii mają odpowiadać na konkretną potrzebę konsumenta. Mogą to być produkty bogate w białko, błonnik, witaminy czy składniki wspierające określone aspekty zdrowia. To szczególnie ciekawy obszar dla innowacji, ponieważ łączy zdrowie z wygodą. Konsument niekoniecznie chce zmieniać cały swój sposób odżywiania – chętniej sięgnie po produkt, który pozwala mu łatwo wprowadzić korzystną zmianę do codziennej diety.
Innowacyjny produkt = proste przygotowanie posiłku
Kolejnym obszarem, w którym krajanie dopatrują innowacji, jest wygoda. Polacy coraz częściej szukają produktów, które skracają czas przygotowania posiłku, ułatwiają gotowanie lub pozwalają przygotować znane dania w nowy sposób. Widać to nie tylko w samych produktach spożywczych, lecz także w sprzętach wykorzystywanych do ich przygotowania.
Dobrym przykładem jest rozwój kategorii convenience food, czyli produktów gotowych do spożycia lub wymagających jedynie niewielkiej obróbki. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej wskazuje, że do tej kategorii należą m.in. gotowe dania, produkty instant, sałatki, porcjowane warzywa i owoce czy mrożonki. Ich wspólną cechą jest ograniczenie zaangażowania konsumenta w przygotowanie posiłku.
Jednak współczesna wygoda to coś więcej niż klasyczne danie gotowe. Polacy szukają kompromisu między gotowaniem od podstaw a całkowitym wyręczeniem przez producenta. Innowacja może dotyczyć również samego sposobu przygotowania produktu. Konsument oczekuje opakowań i formatów, które ułatwiają podgrzewanie, porcjowanie i spożycie. Coraz większe znaczenie mają więc produkty „one step”, które można szybko przygotować bez używania wielu naczyń, a także dania inspirowane jedzeniem na wynos, dostosowane do spożycia w domu czy pracy.
Co ważne, wygoda nie może już oznaczać kompromisu w kwestii jakości. Najbardziej atrakcyjna staje się kombinacja: szybkie przygotowanie + dobry skład + smak + możliwość dopasowania produktu do własnych potrzeb. Dlatego przyszłością kategorii convenience mogą być produkty, które pozwalają przygotować posiłek w kilka minut, ale jednocześnie dają konsumentowi poczucie, że je coś świeżego, wartościowego i przygotowanego „prawie jak w domu”.
Innowacyjne, przyjazne środowisku opakowania
Na rynku spożywczym opakowanie przestaje być jedynie ochroną artykułu. Coraz częściej staje się częścią samego produktu i elementem doświadczenia konsumenta. Innowacja może oznaczać zarówno nowy materiał, jak i rozwiązanie, które ułatwia przechowywanie, przygotowanie czy segregację. W 2024 roku rozwój opakowań w Polsce był napędzany przede wszystkim przez dwa oczekiwania: wygodę i ograniczanie wpływu na środowisko.
„Odpowiedzialność środowiskowa jest istotnym czynnikiem wpływającym na decyzje zakupowe w kategorii żywności i napojów. Dane Mintel wskazują, że jedna trzecia (33%) respondentów w Polsce, którzy odpowiedzialni są za zakupy w tej kategorii wybiera niektóre warianty produktów z oświadczeniami dotyczącymi zrównoważonego rozwoju, natomiast 28% deklaruje, że jest to większość przez nich wybieranych produktów” – wyjaśnia Honorata Jarocka, Associate Director w Mintel.
Jednym z najważniejszych kierunków jest ograniczanie ilości wykorzystywanego materiału. Lżejsze opakowania oznaczają mniejsze zużycie surowców i niższą masę podczas transportu. Producenci szukają również sposobów na zastępowanie opakowań wielomateriałowych rozwiązaniami łatwiejszymi do recyklingu, np. opakowaniami z jednego rodzaju materiału.
Polski rynek spożywczy coraz wyraźniej zmierza w stronę innowacji odpowiadających na codzienne potrzeby konsumentów. Polacy są otwarci na nowe produkty, smaki i rozwiązania, jednak innowacyjność nie jest dla nich wartością samą w sobie. Nowość musi przede wszystkim oferować konkretną korzyść – być zdrowsza, wygodniejsza, smaczna, funkcjonalna lub bardziej przyjazna środowisku. Producenci muszą wziąć pod uwagę współczesne oczekiwania klientów, aby móc dostarczać im produkty wpisujące się w ich potrzeby.
Katarzyna Kwaśna
Redaktor
1 www.ey.com/pl_pl/newsroom/2024/10/ey-futur, e-consumer-index-2024, dostęp: 26.08.26 r.
